KÜHEYLAN HUKUK
Türkiye'de Trafik Kazası Yapan Yabancı: Yurt Dışına Çıkış Yasağı, Zorunlu Sigorta ve Tazminat Süreci 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.85, m.91; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.100, m.109; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.85, m.89 2026 yılı itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ve Ekim 2026 tarihli resmî kaynaklar esas alınarak hazırlanmıştır.
Türkiye'de trafik kazasına karışan yabancı, kazanın niteliğine göre hem ceza soruşturmasında hem de tazminat süreçlerinde yer alır. Yaralanma veya ölümle sonuçlanan kazalarda şüpheli hakkında soruşturma yürütülür. Yabancının ülkesine dönmesi, kaçma şüphesi bakımından değerlendirilebilir ve hâkim adli kontrol kapsamında yurt dışına çıkış yasağı verebilir (CMK m.109/3-a). Yabancı plakalı araçlar için Türkiye'de geçerli zorunlu mali sorumluluk sigortası yoksa, bu sigorta sınır girişinde yaptırılır (KTK m.91). Süreçte tercüman ve avukat hakkı ile tazminat taleplerinin zamanında takip edilmesi önemlidir.
Kaza Sonrası Yabancının Hukuki Durumu Nedir?
Yaralanmalı veya ölümlü bir trafik kazasında şüpheli, soruşturma sırasında ifade verir. Ceza hukukunda taksirle öldürme (TCK m.85) ve taksirle yaralama (TCK m.89) suçları gündeme gelebilir. Kazanın niteliğine ve kusur durumuna göre süreç farklı yürür. Yabancı şüpheli, Türk vatandaşıyla aynı güvencelerden yararlanır: müdafi hakkı, susma hakkı ve Türkçe bilmiyorsa tercüman hakkı. Bu hakların ayrıntıları gözaltındaki yabancının hakları rehberinde ele alınmıştır.
Kaza tespit tutanağındaki kusur oranı, olay yeri ve araç bilgileri, ceza dosyası ve tazminat davalarının temelini oluşturur. Bu nedenle tutanağın anlaşılmadan imzalanmaması ve gerektiğinde tercümanla düzenlenmesi önemlidir.
Yurt Dışına Çıkış Yasağı Neden Konulur?
CMK m.109 uyarınca tutuklama sebeplerinin bulunduğu hâllerde, tutuklama yerine adli kontrol kararı verilebilir. Adli kontrol yükümlülükleri arasında yurt dışına çıkamamak da sayılmıştır (m.109/3-a). Tutuklama sebepleri CMK m.100'de düzenlenmiştir ve bunların başında şüphelinin kaçacağı şüphesini uyandıran somut olgular gelir. Yabancı uyruklu şüphelinin Türkiye'de yerleşik olmaması, uygulamada kaçma şüphesi bakımından hâkimin dikkate alabileceği bir unsur olabilir. Bu, yabancı olmanın tek başına tutuklama veya çıkış yasağı sebebi olduğu anlamına gelmez. Hâkim, somut olgulara göre karar verir.
Yurt dışına çıkış yasağının kaldırılması veya hafifletilmesi için hâkimlikten talepte bulunulabilir. Kararlara karşı, tebliğ veya öğrenme tarihinden itibaren yedi gün içinde itiraz edilebilir. Yabancı şüpheli için çalışma, aile ve ikamet bilgileri, Türkiye'de kalacağı adresin gösterilmesi, güvence ve düzenli başvuru yükümlülüğü gibi seçenekler, hâkimin değerlendirmesi açısından önem taşır. Bu seçeneklerin kabul edilip edilmeyeceği dosyaya göre değişir.
Yabancı Plakalı Araçlarda Zorunlu Sigorta Nasıl İşler?
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.91, işletenlerin mali sorumluluk sigortası yaptırmasını zorunlu kılar. Kanunun altıncı fıkrası, yabancı plakalı taşıtların Türkiye'de geçerli sigortaları yoksa, bunlar için zorunlu mali sorumluluk sigortasının Türkiye sınırlarına girişleri sırasında yapılmasını düzenler. Geçerli teminat tutarları üzerinden zorunlu sigortası bulunmayan araçlar trafikten men edilir. İşletenin sorumluluğu ise m.85'te düzenlenmiştir.
Kazada zarar gören üçüncü kişiler, tazminat taleplerini sigortacıya yöneltebilir. Uluslararası sigorta belgeleri ve sınır sigortası uygulamaları ayrıca incelenmelidir. Sigorta poliçesinin kapsamı, teminat tutarı ve poliçenin geçerlilik süresi, tazminat taleplerinde belirleyicidir.
Yabancı Kaza Mağduru Tazminat İsteyebilir mi?
Türkiye'de trafik kazasında yaralanan veya yakınını kaybeden yabancı, tazminat taleplerini işletene, sürücüye ve zorunlu sigortacıya yöneltebilir. Tedavi giderleri, geçici ve kalıcı iş göremezlik, destekten yoksun kalma ve manevi tazminat gibi kalemler dosyaya göre gündeme gelir. Sigortacıya başvuru ve dava şartları, zamanaşımı ve ceza davasının etkisi, ayrıca incelenmelidir. Yabancı mağdurun yurt dışında bulunması hâlinde vekâletname, apostil ve tercüme gibi belgeler gündeme gelir.
Kaza Sonrası İkamet Durumu Etkilenir mi?
Ceza soruşturması, ikamet izni kapsamında ayrı bir değerlendirme konusu olabilir. Kamu düzeni veya güvenliği açısından tehdit sayılan hâllerde 6458 sayılı Kanun kapsamında idari işlemler gündeme gelebilir. Taksirle işlenen ve basit nitelikteki trafik kazaları, kural olarak bu sonucu doğurmayabilir. Yine de ceza dosyası ile ikamet izninin birlikte takip edilmesi gerekir.
Yabancı plakalı araç Geçerli sigorta yoksa sınırda zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılır (m.91)
Olay Özet Formu: Kurgusal örnek: Türkiye'ye tatil için gelen yabancı bir sürücü, yaralanmalı bir kazaya karışıyor. İfadesi tercüman olmadan alınıyor ve hâkim, adli kontrol kararıyla yurt dışına çıkış yasağı koyuyor. Kişi tatilini kısaltmak ve ülkesine dönmek istiyor. Süreç: Avukat, ifadenin usule uygun alınıp alınmadığını inceliyor ve kusur raporunu değerlendiriyor. Yabancının Türkiye'deki adresini, aile ve iş bilgilerini belgeleyerek, çıkış yasağının kaldırılması veya hafifletilmesi için hâkimliğe başvuruyor. Sonuç: Karar olumsuz olursa, yedi gün içinde itiraz yoluna gidiliyor. Tazminat süreci ise sigorta poliçesi ve kusur oranına göre ayrıca yürütülüyor.
Türkiye'de kaza yapan yabancı hemen ülkesine dönebilir mi?
Yaralanmalı veya ölümlü kazalarda hâkim adli kontrol kapsamında yurt dışına çıkış yasağı verebilir. Karar, dosyaya göre değişir. Yurt dışı çıkış yasağına karşı ne yapılabilir? Hâkimlikten kaldırılması veya hafifletilmesi talep edilebilir. Karara karşı, tebliğ veya öğrenmeden itibaren yedi gün içinde itiraz edilebilir.
Yabancı plakalı araçta zorunlu sigorta gerekir mi?
Evet. Türkiye'de geçerli sigortası bulunmayan yabancı plakalı araçlar için zorunlu mali sorumluluk sigortası, sınır girişinde yaptırılır.
Sigortasız araç ne olur?
Geçerli teminat tutarları üzerinden zorunlu sigortası bulunmayan araçlar trafikten men edilir.
Yabancı mağdur tazminat isteyebilir mi?
Evet. Kazada yaralanan veya yakınını kaybeden yabancı, sürücü, işleten ve sigortacıya karşı tazminat taleplerini ileri sürebilir. Zamanaşımı ve belge şartları ayrıca incelenmelidir.
Kaza sonrası ikamet izni iptal edilir mi?
Ceza soruşturması ikamet izni bakımından ayrı değerlendirilir. Her kaza ikamet izninin iptaline yol açmaz. Dosyanın niteliği belirleyicidir.
Kaza tutanağının anlaşılmadan ve tercüman olmadan imzalanması.
Yurt dışı çıkış yasağına karşı itiraz süresinin kaçırılması.
Araç sigortasının kapsamının ve geçerliliğinin kontrol edilmemesi.
Yurt dışına çıkış yasağı varken ülkeden çıkmaya çalışmak.
Tazminat ve zamanaşımı sürelerinin ceza davası beklenerek takip edilmemesi.
Trafik kazası yapan yabancı için hem ceza hem de tazminat süreci birlikte yönetilmelidir. Yurt dışı çıkış yasağı gibi tedbirler, doğru belgelerle ve zamanında yapılan başvurularla yeniden değerlendirilebilir. Küheylan Hukuk Bürosu, trafik kazasına karışan yabancıların soruşturma ve kovuşturma süreçlerinde savunulması, yurt dışı çıkış yasağına karşı itiraz, sigorta ve tazminat taleplerinin takibi konularında hukuki destek sunmaktadır.
Önemli Yasal Uyarı: Bu rehberde yer alan hukuki açıklamalar Küheylan Hukuk Bürosu tarafından genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Her dosyanın kendine özgü koşulları, sonucu değiştirebilir. Başvuru, itiraz ve dava sürelerinin kaçırılmaması için süreç başlamadan önce bir avukattan hukuki destek alınması tavsiye olunur. © 2026 Küheylan Hukuk Bürosu. Tüm Hakları Saklıdır.
KÜHEYLAN HUKUK