KÜHEYLAN HUKUK
Kripto Para Dolandırıcılığına Uğrayan Ne Yapmalı? Suç Duyurusu, Platformun Sorumluluğu ve Varlıkların Takibi 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 7518 sayılı Kanun ile eklenen m.35/B, 35/C, 99/A, 99/B ve 109/A hükümleri ile Türk Ceza Kanunu m.158 çerçevesinde kripto varlık mağdurlarının hakları 2026 itibarıyla güncellenmiştir
Sahte yatırım grupları, ele geçirilen platform hesapları ve ödeme güçlüğüne düşen borsalar, son yıllarda finans alanındaki şikâyetlerin en hızlı büyüyen kalemleri arasındadır. 2024 yılında yürürlüğe giren düzenlemeyle kripto varlık hizmet sağlayıcıları Sermaye Piyasası Kurulu'nun izin ve denetimine bağlanmış, müşteri varlıkları platformun mal varlığından ayrılmış ve siber saldırılardan doğan kayıplar için platformlara kusursuz sorumluluk getirilmiştir. Ancak kripto transferlerinin geri alınamaz niteliği, mağdurun ilk saatlerde ne yaptığını belirleyici kılar. Rehberde mağduriyet türlerine göre izlenecek yol, delillerin korunması, suç duyurusu ve el koyma talepleri, platform ile diğer aktörlerin hukuki sorumluluğu ve kurtarma vaadiyle yapılan ikinci dolandırıcılıklara karşı alınacak önlemler açıklanmaktadır.
Hukuki yol, kaybın nasıl gerçekleştiğine göre değişir. Uygulamada dört temel senaryo öne çıkar:
Sahte yatırım ve yönlendirme dolandırıcılığı: Sosyal medya reklamları veya mesajlaşma gruplarıyla yüksek getiri vaat edilir, mağdur önce küçük kazançlar gösterilerek sahte bir platforma ya da çeşitli IBAN'lara para göndermeye yönlendirilir. Çekim talebinde "vergi", "komisyon" veya "hesap doğrulama" adıyla ek ödeme istenir.
Hesabın ele geçirilmesi: Oltalama (phishing) bağlantıları, SIM kart kopyalama veya zararlı yazılımlarla platform hesabına erişilerek varlıklar başka cüzdanlara aktarılır.
Platformun yükümlülüklerini yerine getirmemesi: Platform çekimleri durdurur, ödeme güçlüğüne düşer veya faaliyetini sona erdirir.
İzinsiz yurt dışı platformlar: Türkiye'de izni bulunmayan platformlarda yaşanan kayıplarda tahsil imkânı genellikle en zayıf seçenektir.
26 Haziran 2024 tarihli 7518 sayılı Kanun ile Sermaye Piyasası Kanunu'na eklenen hükümler, kripto varlık hizmet sağlayıcılarını ilk kez kapsamlı bir lisans ve sorumluluk rejimine bağlamıştır. Mağdurlar açısından önem taşıyan başlıca kurallar şunlardır: Konu Kural Dayanak
Faaliyet izni Platformların kurulması ve faaliyete başlaması SPK iznine bağlıdır SPKn m.35/B-1
Yurt dışı platformlar Türkiye'de yerleşik kişilere yönelik faaliyet (Türkçe site, tanıtım vb.) izinsiz faaliyet sayılır SPKn m.99/A-1
Müşteri varlıkları Platformun mal varlığından ayrıdır; platformun borçları için haczedilemez, iflas masasına girmez SPKn m.35/C-7
Sorumluluğu sınırlayan şartlar Platformun müşteriye karşı sorumluluğunu kaldıran veya sınırlayan sözleşme şartları geçersizdir SPKn m.35/C-1
Güvence Kripto varlıklar yatırımcı tazmin sistemi ve mevduat sigortası kapsamında değildir SPKn m.35/C-4, 35/C-6
Müşteri varlıklarının platformun mal varlığından ayrılması, bir platformun ödeme güçlüğüne düşmesi hâlinde mağdurların diğer alacaklılarla aynı sıraya düşmesini engelleyen en önemli güvencedir. Buna karşılık bir platformun SPK'dan izin almış olması, işlemlerin kamunun güvencesi altında olduğu anlamına gelmez (m.35/C-4).
1. Delilleri korumak: İşlem kimlikleri (TxID), gönderilen ve alıcı cüzdan adresleri, banka dekontları ve IBAN bilgileri, mesajlaşma kayıtları, site ve uygulama adresleri ile ekran görüntüleri silinmeden saklanmalıdır.
2. Hesap güvenliğini sağlamak: Platform, e-posta ve bankacılık şifreleri değiştirilmeli, iki aşamalı doğrulama yeniden kurulmalı, SIM kart sorunu varsa operatöre derhal bildirim yapılmalıdır.
3. Platform ve bankaya bildirim: Varlıkların aktarıldığı Türkiye'deki platforma ve paranın gönderildiği bankaya yazılı bildirim yapılarak ilgili hesapların incelenmesi istenmelidir. Platformlar, müşteri itiraz ve şikâyetlerini çözecek iç mekanizmalar kurmakla yükümlüdür (SPKn m.35/C-1).
4. Suç duyurusu: Cumhuriyet Başsavcılığı'na delillerle birlikte suç duyurusunda bulunulmalı, paranın ulaştığı banka ve platform hesaplarına el konulması talep edilmelidir (CMK m.128).
5. SPK'ya ihbar: İzinsiz faaliyet gösteren bir platform söz konusuysa SPK'ya ihbarda bulunulmalıdır; Kurul bu sitelere erişim engeli getirebilir (SPKn m.99/A-3).
Blokzincir üzerindeki transferler geri çevrilemez; ancak varlıkların Türkiye'de izinli bir platforma veya bankaya ulaştığı anda iz sürmek ve dondurmak mümkün hâle gelir. Müşteri varlıklarına ilişkin tedbir, haciz ve el koyma kararları doğrudan platform tarafından uygulanır ve el konulan varlıklar yetkilendirilmiş saklama kuruluşlarındaki cüzdanlarda muhafaza edilir (SPKn m.99/B-7). Bu nedenle başvurunun saatler içinde yapılması, geri alma ihtimalini doğrudan etkiler.
Bilişim sistemlerinin veya banka ve kredi kurumlarının araç olarak kullanıldığı dolandırıcılık nitelikli dolandırıcılık sayılır; hapis cezasının alt sınırı dört yıldır ve adli para cezası suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz (TCK m.158/1-f). Suçun üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi cezayı yarı oranında, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenmesi ise bir kat artırır (m.158/3). 16 Temmuz 2026 tarihli 7589 sayılı Kanun'la eklenen hükme göre, iştiraki banka hesabı, kart veya kripto platformu hesabının kullanımını sağlayan bilgileri başkasına vermekten ibaret olan kişilerin cezası yarı oranında indirilir (m.158/4); bu düzenleme hesap kullandıranların cezai sorumluluğunu ortadan kaldırmaz, yalnızca cezanın miktarını etkiler.
Fail, kovuşturma başlamadan önce zararı tamamen giderirse cezası üçte ikisine kadar, kovuşturma sırasında giderirse yarısına kadar indirilebilir (TCK m.168). Bu imkân, uygulamada mağdurun zararının ceza süreci içinde karşılanmasını sağlayan önemli bir araçtır.
Platformlar, hukuka aykırı faaliyetleri ile nakit ödeme ve kripto varlık teslim yükümlülüklerini yerine getirememelerinden doğan zararlardan sorumludur (SPKn m.99/B-3). Bilişim sistemlerinin işletilmesi, siber saldırılar, bilgi güvenliği ihlalleri ve personelin davranışlarından kaynaklanan kayıplardan ise Türk Borçlar Kanunu'nun 71. maddesindeki tehlike sorumluluğu esasına göre, yani kusur aranmaksızın sorumludurlar (m.99/B-4). Zarar platformdan tahsil edilemezse platform yöneticileri kusurları ölçüsünde sorumlu tutulabilir. Platformun kusuru olmaksızın yaşanan geçici erişim kesintileri bu sorumluluğun dışındadır.
Yargıtay, operatör bayisi tarafından kullanıcının bilgisi dışında yedek SIM kart çıkarılması ve bu hat üzerinden gelen tek kullanımlık şifrelerle kripto hesabından varlık aktarılması olayında, güvenlik yükümlülüklerini ihmal eden operatörün aktarılan tutarı ve manevi tazminatı ödemekle sorumlu olduğuna ilişkin kararı onamıştır (3. HD, 15.04.2026, E.2025/5307, K.2026/2209). SIM kopyalama kaynaklı kayıplarda operatörün sorumluluğu ayrıca değerlendirilmelidir.
Mağdurun parayı gönderdiği IBAN veya platform hesabının sahipleri, ceza sorumluluğunun yanında haksız fiil ve sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre hukuki sorumluluk da taşıyabilir. Bu konu, Küheylan Hukuk Bürosu'nun IBAN kullandırmanın hukuki sonuçlarına ilişkin makalesinde ayrıntılı olarak ele alınmaktadır.
K.T., Türkiye'de faaliyet izni bulunan bir platformdaki hesabında yaklaşık 18.000 USDT değerinde varlık tutmaktadır. Bir gece telefonunun şebekeden düştüğünü fark etmiş, ertesi sabah operatör bayisinde kendi adına bilgisi dışında yedek SIM kart çıkarıldığını öğrenmiştir. Aynı gece yeni bir cihazdan hesabına giriş yapılmış, varlıklar satılarak başka bir yerli platformdaki hesaba ve oradan yurt dışı cüzdanlara aktarılmıştır.
Olayın öğrenildiği gün delillerle birlikte suç duyurusunda bulunulmuş ve varlıkların aktarıldığı yerli platformdaki hesaba el konulması talep edilmiştir. Yurt dışına çıkmamış kısım dondurularak muhafazaya alınmış ve soruşturma sonunda mağdura iade edilmiştir. Kalan kayıp için operatöre karşı, yedek SIM kart çıkarılmasında kimlik doğrulama yükümlülüğünün ihlal edildiği gerekçesiyle tazminat talebinde bulunulmuş; platformun alışılmadık cihaz ve konumdan yapılan yüksek tutarlı işlemleri ek doğrulama olmaksızın onaylaması da ayrı bir sorumluluk sebebi olarak ileri sürülmüştür.
Kaybedilen kripto varlıklar gerçekten geri alınabilir mi?
Varlıklar Türkiye'de izinli bir platforma veya bankaya ulaşmışsa, hızlı bir suç duyurusu ve el koyma talebiyle dondurulup iade edilmesi mümkündür. Yurt dışı cüzdanlara veya karıştırma servislerine aktarılan varlıklarda geri alma ihtimali belirgin biçimde düşer; bu durumda hesap sahipleri ve diğer sorumlulara karşı tazminat yolu öne çıkar.
Kayıp parayı geri getirmeyi vaat eden şirketler güvenilir mi?
Ücret karşılığında kripto varlıkları "blokzincirden geri çekme" vaadi, mağdurlara yönelik yaygın bir ikinci dolandırıcılık yöntemidir. Varlıkların geri alınması ancak adli makamların el koyma kararlarıyla ve yasal süreç içinde mümkündür.
Yurt dışındaki bir platformda yaşanan kayıp için ne yapılabilir?
Türkiye'de yerleşik kişilere yönelik izinsiz faaliyet suç oluşturduğundan ceza soruşturması Türkiye'de yürütülebilir. Hukuki taleplerde ise platformun Türkiye'deki temsilcisi, mal varlığı ve sözleşmedeki yetki şartı belirleyicidir; tahsil imkânı genellikle sınırlıdır. Kripto platformuyla uyuşmazlıkta hangi mahkeme görevlidir? Platform ile müşteri arasındaki uyuşmazlıklar genel hükümlere tabidir (SPKn m.35/C-4). İşlemin amacına ve tarafların sıfatına göre asliye hukuk, asliye ticaret veya tüketici mahkemesi görevli olabilir; bölge adliye mahkemeleri arasında farklı yönde kararlar bulunduğundan dava açılmadan önce görev meselesi dikkatle değerlendirilmelidir.
Yazışmaları silmek: Dolandırıcılarla yapılan yazışmalar ve işlem kimlikleri, el koyma ve tazminat taleplerinin temel delilidir.
Başvuruyu ertelemek: Varlıklar her saat yeni cüzdanlara aktarılabilir; suç duyurusu ve platform bildirimi aynı gün yapılmalıdır. "Çekim ücreti" ödemek: Kazancın çekilmesi için istenen vergi, komisyon veya teminat ödemeleri yeni bir kayıptan başka bir sonuç doğurmaz.
Kurtarma vaadine güvenmek: Ücret karşılığında varlıkları geri getirme vaadi, kimi zaman ilk dolandırıcılığı gerçekleştirenler veya onlarla bağlantılı kişiler tarafından yapılır.
İzinsiz platform kullanmak: Platformun SPK izni bulunup bulunmadığı, Kurul'un internet sitesindeki listelerden önceden kontrol edilmelidir.
Kripto varlık mağduriyetlerinde hukukun sunduğu imkânlar, 2024 düzenlemesiyle önemli ölçüde güçlenmiştir: müşteri varlıkları platformun alacaklılarına karşı korunmakta, siber saldırı kaynaklı kayıplarda platformun kusur aranmaksızın sorumluluğu öngörülmekte ve izinsiz faaliyet ağır yaptırımlara bağlanmaktadır. Ancak bu imkânların sonuç doğurması, varlıkların izinin hızla sürülmesine, delillerin teknik doğrulukla sunulmasına ve ceza ile hukuk yollarının birlikte yürütülmesine bağlıdır. Küheylan Hukuk Bürosu, suç duyurusu ve el koyma taleplerinin ilk saatlerde hazırlanmasından platform, banka ve operatörlere karşı tazminat davalarına, izinsiz platformlara ilişkin SPK başvurularından hesap kullandıranlara karşı yürütülecek takibe kadar kripto varlık mağdurlarının hak arama sürecini baştan sona yönetmektedir.
Önemli Yasal Uyarı: Bu rehberde yer alan hukuki açıklamalar, tablolar ve örnek olay Küheylan Hukuk Bürosu tarafından 2026 yılı itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ve yargı kararları esas alınarak genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Bankacılık ve finans uyuşmazlıklarında sözleşme hükümleri, bildirim tarihleri ve süreler sonucu doğrudan belirlediğinden, her somut olayın bir avukat tarafından ayrıca değerlendirilmesi tavsiye olunur. © 2026 Küheylan Hukuk Bürosu. Tüm Hakları Saklıdır.
KÜHEYLAN HUKUK